เมื่อโจทย์ความท้าทายทางสังคม ผ่านกระบวนการ Inception by ThoughtWorks

04 มิถุนายน 2562
การลงทุนทางสังคม
วัยรุ่น,ภาคธุรกิจ,คนเมือง,ภาคสังคม
         โจทย์เริ่มต้นจาก School of Changemakers ของเราเอง มองเห็นว่าการที่คนหนึ่งคนจะลุกขึ้นมาแก้ไขปัญหาสังคมนั้น ต้องใช้ระยะเวลาในการทำความเข้าใจปัญหาและหา Problem Insights เป็นระยะเวลานานหลายเดือน ประกอบกับคิดว่าจะดีแค่ไหน หากเรามีข้อมูลปัญหาสังคมโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ข้อมูลเชิงลึกที่ทำให้คนเห็นโอกาสในการแก้ไขปัญหารวบรวมเอาไว้ที่ใดที่หนึ่ง ต่อยอดจากโปรเจกต์หนึ่งไปสู่อีกโปรเจกต์หนึ่ง คนที่อยากจะเข้ามาเริ่มต้นใหม่ ไม่จำเป็นต้องเริ่มใหม่จากศูนย์  ทีมเราจึงท้าทายตัวเองว่าถ้าเราสามารถสร้าง “อะไรบางอย่าง” ที่ช่วยให้คนทำความเข้าใจปัญหาสังคมที่เป็น Wicked Problems หรือ ปัญหาที่มีปัจจัยเกี่ยวข้องมากมายและปัจจัยต่างๆ ส่งผลกระทบต่อกันและกัน ได้ในระยะเวลาสั้นลงและมองเห็นโอกาสที่เป็นจุดคานงัดในการแก้ไขปัญหาได้แล้ว น่าจะช่วยให้นักสร้างการเปลี่ยนแปลงสามารถลงมือทดสอบสมมุติฐานและลงมือแก้ไขปัญหาได้เร็วขึ้น

เราตั้งชื่อสิ่งนี้ว่า  “Insight Tanks”

        แน่นอนว่า จุดเริ่มต้นทำอะไรใหม่ๆ ไม่ใช่เรื่องง่าย ทีมงานเสาะหาข้อมูลจากแหล่งต่างๆ มากมาย สัมภาษณ์ทั้งคนที่มีประสบการณ์ทำโปรเจกต์มาเป็นระยะเวลานานหลายปี คุยกับว่าที่นักสร้างการเปลี่ยนแปลงที่อยู่ในระยะเริ่มต้นคนแล้วคนเล่า คุยกับคนที่น่าจะนำสิ่งนี้ไปใช้ประโยชน์ได้ในอนาคตอย่างเช่นอาจารย์มหาวิทยาลัย คุณครู สอบถามคนที่เกี่ยวข้องและมีประสบการณ์ผ่านกระบวนการหา “Insights” หลายคน ว่าแต่ละคนมีวิธีการอย่างไร   จนกระทั่งเราได้มาคุยกับทีม ThoughtWorks ที่ทำงานเป็นปรึกษากำลังมี น้องๆ Business Analysis เพิ่งกลับจากการเทรนมาหมาดๆ อยากฝึกวิชา พร้อมๆ กับโจทย์ความท้าทายของเราที่กำลังเข้าด้ายเข้าเข็มพอดี กระบวนการ Inception แบบย่อๆ ครึ่งวัน จึงเกิดขึ้น เพื่อช่วยให้เราชัดเจนกับจุดตั้งต้น และกลับไปทำความเข้าใน user/stakeholders ทั้งหลายอีกครั้ง  เราเลยอยากมาเล่าประสบการณ์และ Process ครึ่งวันที่ช่วยให้ทีมงานชัดเจนกับจุดเริ่มต้น และพร้อมที่จะก้าวไปข้างหน้า เพื่อทดสอบ Prototype ต่อไป

 Who & Why
 
ขั้นตอนในการสร้างภาพของโครงการให้ชัดเจนเพื่อความเข้าใจที่ตรงกันของสมาชิก เเละเพื่อการทำงานที่ไหลลื่นไม่หลุดออกนอกกรอบ

Step 1 การตอบคำถามให้ได้ว่าโครงการ Insight Tanks จัดทำขึ้นเพื่ออะไร ซึ่งโครงการนี้จัดทำขึ้นเพื่อช่วยคนที่อยากสร้างการเปลี่ยนแปลงสังคมให้สามารถเข้าถึงข้อมูลได้สะดวกมากขึ้น สืบเนื่องจากปัญหาที่ทาง School of Changemakers (SoC) เจอคือการที่ Changemaker (CM) ต้องใช้ระยะเวลาถึง  6-8 เดือนในการหาข้อมูลเกี่ยวกับปัญหาต่างๆ ซึ่งถือเป็นระยะเวลานานทาง SoC จึงคาดหวังว่าโครงการนี้นอกจากจะช่วยให้ CM ทำงานง่ายขึ้นเเล้ว ยังส่งเสริมให้ผู้ที่สนใจอยากเปลี่ยนแปลงสังคมมองเห็นตนพื้นที่ของตนเองในการแก้ปัญหาเหล่านั้นได้ด้วย

Step 2 Hope & Fear การให้ผู้เข้าร่วมเขียนความคาดหวังเเละความกังวลของตอนในการร่วม Workshop เพื่อที่จะตอบโจทย์ความต้องการให้กับผู้เข้าร่วมได้เเละโอบอุ้มความกังวลต่างๆที่เกิดขึ้นตลอดทั้ง Workshop

Step 3 Roles & Goals ขั้นตอนในการวิเคราะห์ผู้เข้ามามีส่วนเกี่ยวข้องกับโครงการนี้ รวมทั้งวิเคราะห์ความต้องการของทั้งเขาเเละทาง SoC ตามหัวข้อดังนี้
สิ่งที่พวกเขาต้องการจะทำหรือต้องการให้เกิดขึ้น สิ่งที่ SoC จะสามารถสนับสนุนพวกเขาได้คนหรือกลุ่มคนนั้นมีความสำคัญระดับไหน โดยเรียงจากมากไปน้อยที่สุด 4 3 2 1 ตามลำดับ ตัวอย่างผู้เกี่ยวข้อง เช่น ทีมงานของ SoC, คนที่อยากเปลี่ยนแปลงสังคม, นักเรียนนักศึกษาที่ต้องทำโครงการเพื่อสังคม, Coach, Funder  

 

Who am i ?
 

What do i want to do?
 

How will you support my goal?
 

How important am i? 
 

Funder
 
ต้องการคนมาแก้ไขปัญหา หาคนมาแก้ไขปัญหา 4
นักศึกษา

ต้องการข้อมูล
 
มีข้อมูล 1

       
                                    

Step 4 Objective
การกำหนดเป้าหมายขององค์กรเเละเป้าหมายของโครงการ โดยจากกิจกรรมนี้จะเห็นได้ทั้งความเหมือนเเละความต่างกันในด้าน   เป้าหมายของสมาชิกใน SoC  นอกจากนี้ยังมีในเรื่องของความไปด้วยกันของ
เป้าหมายองค์กรเเละโครงการที่ควรไปด้วยกัน

Step 5 Elevator Pitch การนำเสนอที่เปรียบผู้บริหารหรือผู้ตัดสินใจว่าพวกเขาอยู่ในลิฟท์เเล้ว ผู้เสนอกดเข้าไปในลิฟท์ภายในชั่วขณะขึ้นลิฟท์จะสามารถสื่อสารอย่างไรให้พวกเขา สนใจเเละซื้อข้อเสนอของเรา โดยประเด็นในการนำเสนอก็
   For กลุ่มลูกค้าเป้าหมายคือใคร
    Who  เขาต้องการอะไร
        The ชื่อโครงการอะไร
               Is a ประเภทของโครงการเป็นอย่างไร
                  That ข้อดี ที่จูงใจให้เขาซื้อคืออะไร
                     Unlike ต่างจากโครงการอื่นๆอย่างไร
                          Our Product ย้ำถึงความต่างของโครงการ
                   

    จากกิจกรรมทั้งหมดทำให้ได้เห็นถึงภาพของโครงการที่ชัดเจนมากยิ่งขึ้น วัตถุประสงค์ บุคคลที่จะเข้ามามีส่วนได้ส่วนเสียกับโครงการนี้ เป้าหมายของ  โครงการเเละองค์กร รวมถึงสรุปสุดท้ายเกี่ยวกับโครงการเเบบสั้นๆ เพื่อการดำเนินงานที่ทุกคนมีความเข้าใจตรงกัน เเละดำเนินไปตามเเผนที่วางไว้ได้สำเร็จ

     สิ่งที่ทีมได้จากการมีส่วนร่วมในกระบวนการวันนั้นคือการได้เห็นภาพของ Insight Tanks ที่ตรงกัน ทราบถึงเป้าหมายขององค์กรควบคู่กับเป้าหมายของโครงการเเละเริ่มเห็นเเนวทางไปสู่เป้านั้นๆ การที่คนในทีมได้มาทำงานร่วมกันเเละถูกตั้งคำถามจากบุคคลภายนอกยังช่วยให้พวกเราได้ทบทวนความคิดของตัวเอง รวมถึงได้รับฟังความคิดเห็นใหม่ๆที่น่าสนใจไปพร้อมกัน

     ทีมงาน SoC ต้องขอขอบคุณทีม TW ทุกคนโดยเฉพาะคุณอ้อที่สละเวลามาช่วยนำกระบวนการ คุณไมเคิลและทีมคนอื่นๆ ช่วยกันถามคำถามต่างๆ ซึ่งดีมากๆ ที่มีคนที่แตกต่างจากเรามาช่วยเป็นกระจกสะท้อน ถามคำถามที่ช่วยให้พวกเราชัดเจนขึ้นค่า