knowledge

‘กาแฟมูเซอ’ กาแฟที่เป็นธรรมต่อผู้ผลิต ผู้บริโภคและสิ่งแวดล้อม

12 กรกฎาคม 2017


รู้หรือไม่ว่าประชากรในประเทศไทย นอกจากคนไทยแล้ว ยังมีคนอีก 9 กลุ่มชาติพันธุ์ ได้แก่ กะเหรี่ยง อาข่า ม้ง ลาหู่ ลีซอ เมี่ยน ขมุ ลัวะและมลาบรี จำนวนกว่าล้านคนที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ป่าและดอยสูงในภาคเหนือและภาคตะวันตกเฉียงเหนือของไทย ซึ่งแม้ว่ากลุ่มชาติพันธุ์เหล่านี้จะอาศัยอยู่ในประเทศไทยมานานหลายศตวรรษแล้ว แต่พวกเขายังคงถูกกดขี่ กีดกันและเลือกปฏิบัติ ไม่ได้รับสิทธิรับรองความมั่นคงทางชีวิตและทรัพย์สิน นอกจากนี้ ภาครัฐยังประกาศให้พื้นที่ที่กลุ่มชาติพันธุ์อาศัยอยู่เป็นพื้นที่อุทยานแห่งชาติ ทำให้พวกเขากลายเป็นผู้บุกรุก ถูกขับไล่และถูกฟ้องร้อง ทั้งๆ ที่เป็นที่อยู่อาศัยเดิมมาตั้งแต่บรรพบุรุษ ปัญหาความเหลื่อมล้ำเหล่านี้จึงผลักให้กลุ่มชาติพันธ์ุต้องทำลายป่า ทำไร่ข้าวโพดเพื่อความอยู่รอด เพราะการปลูกข้าวโพด ไม่จำเป็นต้องมีเอกสารรับรองการผลิต ต่างจากผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรชนิดอื่น

คุณจักรพงษ์ มงคลคีรี ผู้นำกลุ่มชาติพันธุ์มูเซอ ชุมชนห้วยปลาหลด อ. แม่สอด จ. ตาก มองเห็นปัญหา ความขัดแย้งและความพยายามในการแก้ปัญหาเหล่านี้มานาน  จึงลุกขึ้นมาทำงานแก้ไขปัญหาความเหลื่อมล้ำและการถูกเอารัดเอาเปรียบของชาวบ้าน ด้วยการสร้างกลไกทางการตลาดและห่วงโซ่อุปทานให้แก่ผลผลิตทางการเกษตรที่ปลอดสารเคมีและไม่ทำลายป่า เช่น การปลูกผักออร์แกนิก การเก็บหน่อไม้ รวมไปถึงการปลูกกาแฟในป่า โดยกลุ่มชาติพันธุ์เป็นทั้งผู้ผลิตและผู้บริหารจัดการเองทั้งหมด จนสามารถพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน ให้กลุ่มชาติพันธุ์มีรายได้และสามารถอยู่ร่วมกับป่าอย่างยั่งยืน

ตลาดมูเซอ’ พื้นที่การค้าของกลุ่มชาติพันธุ์

คุณจักรพงษ์ก่อตั้ง ‘ตลาดมูเซอ’ ขึ้น บนถนนสายหลักที่ผู้คนจำนวนมากเดินทางไปสู่อำเภอแม่สอด โดยเป็นพื้นที่การค้าของกลุ่มชาติพันธุ์ในภาคเหนือตอนล่าง ที่สามารถลดต้นทุนค่าขนส่งสินค้า ไม่ต้องขนสินค้าไปขายในเมือง และสามารถสร้างรายได้จากการขายสินค้าที่ผู้ซื้อสามารถเลือกซื้อสินค้าที่สดใหม่จากผู้ผลิตได้โดยตรง จนปัจจุบันตลาดมูเซอเป็นตลาดของชาวไทยภูเขา และเป็นตลาดขายผักเมืองหนาวที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย มีลูกค้าทั้งจากในเมืองและจังหวัดต่างๆ อาทิ สุโขทัย กำแพงเพชร มารับซื้อสินค้าด้วยตนเอง ทำให้กลุ่มชาติพันธุ์มีรายได้ที่มั่นคง มีคุณภาพชีวิตและความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น เมื่อชาวบ้านเห็นความสำเร็จของการเปลี่ยนแปลงและการเติบโตขึ้นในทางที่ดี จึงชักชวนกันเลิกปลูกข้าวโพด เลิกทำลายป่าและเข้าร่วมการพัฒนาตามแนวทางของคุณจักรพงษ์

คุณจักรพงษ์ได้รวมกลุ่มผู้ผลิต และพยายามลดบทบาทของพ่อค้าคนกลาง ด้วยการติดต่อกับแหล่งรับซื้อขนาดใหญ่โดยตรง เช่น จากเดิมที่พ่อค้าคนกลางรับซื้อหน่อไม้จากป่าอนุรักษ์ในราคากิโลกรัมละ 1 บาท แต่คุณจักรพงษ์ได้รวมกลุ่มชาวบ้านและนำผลผลิตไปขายกับทางโรงงานในแถบจังหวัดสุพรรณบุรี กาญจนบุรี นครปฐม ทำให้หน่อไม้จากผืนป่าของชาวบ้านได้ราคาสูงถึงกิโลกรัมละ 6 บาท การส่งเสริมให้กลุ่มชาติพันธุ์สามารถมีชีวิตร่วมกับป่าและมีรายได้จากผลผลิตที่ไม่ทำลายป่า ทำให้ทุกฝ่ายได้ประโยชน์ ภาครัฐได้ป่าต้นน้ำคืนมา ชาวบ้านมีรายได้และมีชีวิตที่ดี ผู้บริโภคได้สินค้าที่มีคุณภาพและปลอดภัยจากสารเคมี

 

 

 

กาแฟมูเซอ’ ผลิตภัณฑ์เพิ่มรายได้ให้ชาวดอย และอนุรักษ์ป่าอย่างยั่งยืน

‘กาแฟมูเซอ’ เป็นผลผลิตอีกอย่างหนึ่งที่คุณจักรพงษ์ช่วยชาวบ้านพัฒนา โดยเริ่มจากการคัดสรรและพัฒนาสายพันธุ์กาแฟอราบิก้าให้เหมาะสมกับการปลูกบนพื้นที่ดอยมูเซอ และชักชวนให้ชาวบ้านนำกาแฟเข้ามาปลูกในบริเวณพื้นที่ทำไร่และปลูกเป็นพืชเสริมป่าใต้ต้นไม้ใหญ่ ทำให้ต้นกาแฟที่ได้รับปุ๋ยจากใบไม้และแร่ธาตุจากดินที่อุดมสมบูรณ์ใต้ต้นไม้ในป่า เติบโตขึ้นแข็งแรงกว่ากาแฟทั่วไป และได้เมล็ดกาแฟที่มีคุณภาพและรสชาติดี คุณจักรพงษ์ได้พัฒนาระบบการแปรรูปกาแฟและสร้างแบรนด์กาแฟมูเซอขึ้นมา และเปิดร้านกาแฟสดมูเซอขึ้นในตลาดมูเซอ จนเป็นที่เป็นที่นิยมของนักเดินทาง และเริ่มเป็นที่รู้จักในวงกว้าง

   

ในด้านการขยายผลลัพธ์ กาแฟมูเซอได้รับการสนับสนุนจากมูลนิธิแอร์เอเชีย ช่วยพัฒนากาแฟกึ่งสำเร็จรูปบรรจุซอง และนำไปขายบนทุกเที่ยวบินของสายการบินแอร์เอเชีย ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2558 เป็นต้นมา ทำให้กาแฟมูเซอเป็นที่รู้จักในระดับสากล

 

ปัจจุบันมีผู้สนใจขอซื้อแฟรนไชส์ร้านกาแฟมูเซอและนำไปเปิดในจังหวัดต่างๆ อาทิ จังหวัดมหาสารคาม จังหวัดชลบุรี จึงถือได้ว่า กาแฟมูเซอ เป็นสินค้าที่ไม่เพียงสามารถแก้ปัญหาในพื้นที่ได้เท่านั้น แต่ยังเป็นการเปิดโอกาสให้คนนอกพื้นที่ และคนที่อาศัยอยู่ในเมืองสามารถมีส่วนร่วมในการแก้ปัญหาได้ เพียงแค่ช่วยกันอุดหนุนกาแฟมูเซอ คุณก็ได้ช่วยให้ชาวดอยมีรายได้และได้ช่วยรักษาป่าอีกด้วย

DCIM101GOPRO

ขอบคุณภาพจาก

  • https://taejai.com/media/news/wysiwyg/kWaBu8d9X8G3WdGZ5syAJg.png
  • https://f.tpkcdn.com/review-source/24f76a20-6352-74f2-d77e-5266249bebab.jpg
  • https://f.tpkcdn.com/review-source/e998bd93-f1a7-8166-b501-52662500517a.jpg
  • https://images.bentoweb.com/store-35558/product/9da881d3-548b-4eba-1640-57918ffa6546.png
  • https://s3-ap-southeast-1.amazonaws.com/str-aaf/AirAsiaFoundation/wp-content/uploads/2015/09/22060723/MuserCoffeeHill_04.jpg
  • http://www.thongthailand.com/private_folder/bfood/muser13.jpg
  • https://igx.4sqi.net/img/general/600×600/6629736_A2cuF37hNfLtPunW_38syUWxcjTMxBCJY7WNMty2L7w.jpg

0

ใส่ความเห็น

เข้าสู่ระบบ

Or fill the form below