knowledge

Conflict Kitchen: ครัวที่ใช้อาหารสมานความขัดแย้ง

9 กุมภาพันธ์ 2016


ใครชอบ ‘กิน’ บ้างยกมือขึ้น? เราเป็นสมาชิกตัวยงของแก๊งตระเวนกินค่ะ มาร่วมงาน MaD ที่เกาะฮ่องกงครั้งนี้ เราไม่รอช้าพาตัวเองไปนั่งในห้อง Chat Room ที่จั่วหัวว่าเน้นคุยกันเรื่องอาหารค่ะ จะว่าความหิวพาไปก็ได้ แต่พอเข้าห้องไปเท่านั้นล่ะ จากหิวเปลี่ยนเป็นกระหาย อยากรู้อีก อยากคุยอีก อยากคิดอีก อาหารผายมือเชิญชวนเราดำดิ่งไปรู้จักกับความแตกต่างของภาษา วัฒนธรรม แนวคิดด้านการเมือง และศาสนา และยังได้ทักทายกับความขัดแย้ง ซึ่งอาหารได้ช่วยเปิดใจเราให้ฟังเรื่องราวต่างๆ แบบไม่รู้เนื้อรู้ตัว

Conflict Kitchen เป็นโปรเจกต์บ้าพลังของ Dawn Weleski ที่หยิบอาหารมาเป็นยาขนานเอก สมานความขัดแย้ง ห้องครัวแห่งนี้จึงเสิร์ฟแต่อาหารของประเทศที่ไม่กินเส้นกับสหรัฐอเมริกาเท่านั้น ตั้งแต่ก่อตั้งมา Conflict Kitchen เสิร์ฟเมนูอาหารของ คิวบา เกาหลีเหนือ ปาเลสไตน์ อัฟกานิสถาน และเวเนซูเอล่า ฟังชื่อแต่ละประเทศแล้วเราก็รู้สึกหนาวๆ ร้อนๆ ขึ้นมาเลยทีเดียว

ตอนนี้ห้องครัวพร้อมเสิร์ฟเมนูปรุงสดของประเทศอิหร่าน แค่คิดว่าได้กินอาหารแปลกตาของอิหร่านก็ชวนให้ตื่นเต้นแล้ว Conflict Kitchen ยังเปิดวงสนทนาให้กระทบไหล่ พูดคุยกับชาวอิหร่านตัวจริงเสียงจริง อาหารมื้อนี้จึงกลมกล่อมทั้งรสชาติและบรรยากาศการสนทนา Dawn เล่าว่าหัวข้อวงสนทนาจะเริ่มจากอาหาร ความเป็นอยู่ ศาสนา การเมือง ลากยาวถึงปมความขัดแย้ง โต๊ะกินข้าวของ Conflict Kitchen เปิดพื้นที่ให้คนที่อยู่ฝั่งตรงข้ามได้เปิดอกเล่าสู่กันฟังแบบหมดเปลือก แน่นอนว่าการพูดคุยมันต้องมีสะกิดปม สะกิดแผลกันบ้าง พอเริ่มอารมณ์ขุ่นๆ ต่างฝ่ายต่างตักอาหารเข้าปาก รสอร่อยของอาหารกลบอารมณ์ฉุนเฉียวลงบ้าง นี่แหละพลังของอาหารค่ะ

  

 


Dawn Weleski Co-director ของ Conflict Kitchen มี background เรื่องอาหารและความขัดแย้ง ห้องที่เรากำลังนั่งคุยกันอยู่จึงถูกจำลองเป็นห้องทดลองแก้ไขความขัดแย้ง ไม่เชื่อก็ต้องเชื่อว่าเวลาหนึ่งชั่วโมงครึ่งผ่านไปอย่างรวดเร็ว เร็วจนคิดว่าดูนาฬิกาผิด เสียดายคลาสนี้เก็บภาพความสนุกมาให้ดูกันไม่ได้ เพราะมือถือถูกกักบริเวณให้นอนรอเจ้าของรอบๆ ห้อง ทุกคนจะได้ละสายตาจากหน้าจอ และเงยหน้าขึ้นมาสบตาพูดคุยกัน เรานั่งสังเกต และลองถอดบทเรียนสิ่งที่ทำให้ Workshop ของ Dawn กระตุ้นผู้เข้าร่วมทุกคนให้ตื่นตัว ดึงความเป็นเด็กในตัวทุกคนออกมาวิ่งเล่น กล้าถามคำถามที่ฟังเผินๆช่างสิ้นคิด กล้าแชร์ไอเดียบ้าๆ แบบไม่มีกั๊ก Dawn เปลี่ยนห้องสี่เหลี่ยมธรรมดาเป็นสนามเด็กเล่นทางความคิดด้วยสิ่งต่อไปนี้

  • เล่าเรื่องดึงความสนใจ : เก้าอี้ถูกจัดเป็นวงกลมใหญ่ๆ ล้อมรอบ Dawn ที่ยืนต้อนรับพวกเราอยู่ตรงกลาง Dawn ฉีดยากระตุ้นให้ทุกคนตื่นตัวด้วยคำพูดง่ายๆ แต่ทุกคำอัดแน่นด้วยความเชื่อ ห้องนี้คือห้องทดลอง จินตนาการว่าโลกภายนอกมีแต่ความขัดแย้ง แก่งแย่ง บ้าอำนาจ ใช้ความรุนแรง เราคือกลุ่มคนที่ถูกเลือก ทุกๆ ไอเดียที่ผลิตจากห้องนี้ เราจะเอาไปแก้ปัญหาภายนอก ทุกคนอ้าปากค้างค่ะ รวมถึงเราด้วย เรานึกว่าตัวเองหลุดมาจากภาพยนตร์เรื่อง The Avenger ความเร้าใจยังไม่จบเพียงแค่นี้ค่ะ Dawn หยิบแบงค์ 100 ดอลล่าร์ฮ่องกงออกมาวางอยู่บนพื้นตรงกลางห้อง พร้อมประกาศกร้าวว่า นี่คือรางวัลของผู้ชนะค่ะ เหตุการณ์สมจริงสมจัง ทุกคนจากนิ่งๆ เริ่มสวมวิญญาณซุปเปอร์ฮีโร่กู้โลกกันเลยทีเดียว
  • ตั้งคำถามให้ร่วมกันตอบ : Dawn โยนคำถามว่า ในชีวิตประจำวันเราเผชิญกับความขัดแย้งอะไรกันบ้าง? ความขัดแย้งจะใหญ่โตระดับประเทศ ความไม่เข้าใจกันระหว่างคนต่างเชื้อชาติต่างศาสนา ความเห็นไม่ตรงกันระหว่างรัฐบาลกับประชาชน หรือจะเป็นเรื่องผิดใจกันเล็กๆ ในชุมชน โรงเรียน ครอบครัว แม้แต่ทะเลาะกับแฟนก็ยังได้ หลังจากได้คำถาม เพื่อนในห้องก็ทยอยกันแชร์

เริ่มจากเพื่อนเกาหลีใต้แชร์ว่า ที่โรงเรียนจะปลูกฝังภาพเกาหลีเหนือว่า ยากจน คนอดตาย มีแต่ทหาร ภาพหดหู่ ชวนเศร้า ไม่เจริญและน่าสงสารสุดๆ แต่เมื่อได้รู้จักเพื่อนเกาหลีเหนือก็รู้ว่าเกาหลีเหนือเองมีมุมน่ารักน่าเอ็นดู เช่นผู้หญิงเกาหลีเหนือช่วยกันมาร์กหน้า คิ้วไม่เป๊ะ ปากไม่อมชมพูไม่ออกจากบ้าน เพื่อนหลายคนในห้องส่งเสียงตื่นเต้น เพราะจากพาดหัวข่าว พวกเราเห็นแต่เกาหลีเหนือในมุมดิบเถื่อนเหมือนกัน

เพื่อนคนจีนขอระบายความขัดแย้งภายในโรงเรียน ตามธรรมเนียมจีนๆ ที่โรงเรียนจะโอ๋เด็กสายวิทย์ เพราะเด็กวิทย์หัวกะทิช่วยดึงงบประมาณให้โรงเรียน เด็กศิลป์เลยกลายเป็นประชากรชั้นสอง เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นในอีกหลายโรงเรียนตามมณฑลอื่นๆ ของจีน เพื่อนเด็กศิลป์คนจีนจากต่างมณฑลที่ตกอยู่ในสภาวะเดียวกันเลยยกมือสนับสนุนเต็มที่

เราชอบบรรยากาศที่เพื่อนจากต่างที่ ต่างวัฒนธรรมมาแชร์ประเด็นความขัดแย้งที่ตัวเองพบเจอ บางเรื่องเหมือนเราบ้าง ต่างกันบ้าง คนในวงก็ร่วมกันเสริม ร่วมกันแชร์แบบไม่เว้นวรรคพักเหนื่อยกันเลย ทุกคนสนุกกับการแลกเปลี่ยน สนุกกับความขัดแย้งแปลกๆ ที่ตัวเองได้ฟัง

  • เปิดพื้นที่กว้าง ให้ทุกคนมีส่วนร่วม : พอเริ่มมีคนแชร์เยอะขึ้น Dawnให้ทุกคนยกมือโหวตว่าประเด็นขัดแย้งไหนน่าลงมือแก้มากที่สุด เสียงส่วนใหญ่อยากแก้เรื่อง ความไม่เข้าใจกันระหว่างคนในพื้นที่กับคนนอกพื้นที่ เช่น คนไต้หวันคิดว่าฉันไม่ใช่จีน ส่วนคนจีนเมื่อไปไต้หวันก็คือว่าไต้หวันเนี่ยส่วนหนึ่งของประเทศเราชัดๆ ก็เกิดผิดใจกันระหว่างคนไต้หวันเจ้าของพื้นที่และคนจีนที่เป็นคนนอก เป็นต้น

พอลงมติเลือกประเด็นที่อยากแก้ปัญหาแล้ว Dawn แบ่งกลุ่มสุมหัว แต่ละกลุ่มมีเวลาแค่ 15 นาที คั้นไอเดียบ้าท้าโลกออกมาแก้ปัญหาความขัดแย้งดังกล่าว แต่ละกลุ่มกระตือรือร้น ถกไอเดียกันเสียงดัง นึกภาพจีน ไต้หวันและฮ่องกงคุยกัน เวลานับถอยหลังลงเรื่อยๆ ยิ่งใกล้หมดเวลา ไอเดียยิ่งพุ่ง เราชอบการแบ่งกลุ่มสุมหัวมากๆ พอวงเล็กลง ทุกคนกล้าพูด กล้าแชร์ และมีส่วนร่วมมากขึ้น

  • ทิ้งท้ายได้น่าจดจำ เสียงนาฬิกาปลุกบอกหมดเวลา ทุกกลุ่มประจำที่พรีเซ้นท์ไอเดียกันแบบดุเด็ดเผ็ดมัน มีทีมหนึ่งนำเสนอโปรแกรมจับคู่คล้ายๆ Tinder แต่เด็ดกว่าตรงที่โปรแกรมจะจับคู่ชายหญิงจากชาติที่มีประเด็นขัดแย้งกันเท่านั้นค่ะ คนพรีเซนท์เองก็ลีลาเด็ดไม่เบา แถมตบท้ายด้วยการแจกเบอร์สาวๆ เรียกเสียงหัวเราะลั่นห้อง

ส่วนไอเดียสุดบ้าที่ได้รางวัลเป็นไอเดียเปลี่ยนเมืองหลวง จีนมีปัญหากับฮ่องกง ทิเบต ไต้หวัน ดีนัก ลองสลับเมืองหลวงกันดูเสียเลย เปลี่ยนเมืองหลวงจีนเป็นทิเบต และเมืองหลวงทิเบตเป็นปักกิ่ง พอรัฐบาลจีนที่จากเดิมกุมอำนาจ ได้ครองพื้นที่ใหญ่ๆ คุมคนเยอะๆ เปลี่ยนไปคุมทิเบตดูเสียบ้างจะได้ลิ้มรสชาติชีวิตสมถะแบบทิเบต ส่วนรัฐบาลทิเบตเองจากเดิมคุมคนเล็กๆ ตกอยู่ใต้อำนาจตลอด ลองไปคุมเมืองใหญ่บ้างจะได้เข้าใจหัวอกหัวใจรัฐบาลจีนมากขึ้น ไอเดียนี้ทำไม่ได้จริงแต่บ้าได้ใจคนทั้งห้อง

ก่อนจะจบท้าย Dawn มอบรางวัลแบงค์ 100 ดอลล่าร์ให้กลุ่มผู้ชนะที่มีกัน 5 คน แต่จะแตกแบงค์ใหญ่แบ่งกันคนละ 20 ดอลล่าร์ดูธรรมดาเกินไป Dawn ฉีกแบงค์ 100 ดอลล่าร์เป็น 5 ชิ้น และกล่าวติดตลกว่า เศษธนบัตรจะเตือนคุณว่าครั้งหนึ่งคุณได้รางวัลสำหรับคนบ้าที่กล้าคิดนอกกรอบ ทุกคนโห่ร้อง ตบมือกันเกรียวกราว เป็นการมอบรางวัลที่บ้าสมกับเป็น Dawn จริงๆ

กิจกรรมจบอารมณ์ไม่จบค่ะ เป็นการแลกเปลี่ยนมุมมองความขัดแย้งแบบทะลุปรุโปร่ง คิดแล้วก็อยากให้ Conflict Kitchen มาเปิดสาขาในไทยบ้าง เราจะตบเท้าเข้าไปต่อแถวเป็นลูกค้ารายแรกเลย ใครชอบกินบ้างยกมือขึ้น? สนใจหยิบไอเดีย conflict kitchen มาจัดแบบเวอร์ชั่นไทยกันมั้ยคะ?


ใครอยากศึกษาเคสของ Conflict Kitchen เพิ่มเติม ก็ไปเยี่ยมได้ที่ conflictkitchen.org กันเลยค่ะ

id old content:
292
0

ใส่ความเห็น

เข้าสู่ระบบ

Or fill the form below